|
شوفاژها را دور بيندازيد ! نقش مهندسان مشاور ،دستگاههاي ناطر و كارفرمايان در مقوله ساختمان سازي به ساخت بناهاي صرفا زيبا خلاصه نمي شود و در بسياري مواردازجمله طراحي و انتخاب گرمايشي و سرمايشي هر بنايي اعم از مسكوني، اداري، تجاري،صنعتي و...مي توان از اين گروه توقعي ويژه داشت..... زندگي روي دريايي از سوخت فسيلي هم نمي توانددليل مناسبي براي استفاده غير اصولي از منابع انرژي باشد. حتي اگر حجم منابع سوختي كشوري بسيار هم قابل توجه باشد، باز ساده انگارانه است كه اين منابع ، لايتناهي فرض و بي رويه مصرف شود. محدويت منابع انرژي، آلودگي هاي ناشي از مصرف غير اصولي و بي رويه و خطراتي كه اين شيوه به دنبال دارد ،در بسياري از كشورها زمينه هاي تحقيق و پژوهش درباره شيوه هاي استفاده بهينه از سوخت و صرفه جويي را به دنبال داشته و اين شيوه ها بيش ازبيست سال است كه دربسياري ازكشورهابه كارگرفته شده،البته پاسخگو هم بوده است. چنانچه فرض كنيم چگونگي بهره گيري از منابع زندگي در يك شهر را به شرايط ايده آل نزديك يا از آن دور مي كند ، به صرف وجود المان هاي بصري زيبا و كار آمد ساختمان هاي مناسب، اصولي و شكيل و فضاهاي تعريف شده و كاركرد گرايانه ، نمي توان شهري را حايز همه شرايط ايده آل دانست و اگر روش هاي بهينه مصرف انرژي را هم در ايجاد شهري ايده آل موثر بدانيم ( كه البته سهم قابل توجهي هم دارد ) نقش مهندسان مشاور،دستگاهاي ناظر وكار فرمايان در مقوله ساختمان سازي به ساخت بناهاي صرفا زيبا خلاصه نمي شود و در بسياري موارد ازجمله طراحي و انتخاب سيستم هاي گرمايشي و سرمايشي هربنايي اعم ازمسكوني،اداري،تجاري،صنعتي و ... مي توان از گروه ها توقعي ويژه داشت ... در حال حاضربه دلايل بسيار كه مي توان مسايل فرهنگي و اقتصادي را از جمله اين دلايل برشمرد، در بسياري موارد سيستم هاي گرمايشي و سرمايشي مورد استفاده در ايران با استانداردهاي جهاني فاصله بسيار دارند وشايد حتي بتوان سهم قابل توجهي از آلودگي شهر هاي بزرگ به خصوص تهران را از همين سيستم هاي نا كارآمد دانست . شركت شهرك در اقدامي قابل توجه، البته ازاين رو كه اهميت فرهنگ سازي پيرامون استفاده درست ازمنابع انرژي را مدنظر داشته روز دوشنبه گذشته در محل دايمي، سمينار و نمايشگاهي را بر گزار كرد و به بهينه سازي مصرف سوخت ، تبعات آن و به تبع آن استفاده درست ازسيستم هاي مناسب گرمايشي وسرمايشي پرداخت.در اين سمينار كه علاوه بر مديران و مسوولان اين شركت كارشناسي از خارج از كشور،مديران شركت عمران شهرهاي جديد و نمايندگان وكارشناسان فني واجرايي شهرهاي جديد ساخته شده دراستان تهران،مجلسي و پولادشهر دراستان اصفهان، گلبهار و بينالود در استان خراسان، سهند در استان آذربايجان شرقي مهاجران در اراك و ... حضور داشتند ، جديدترين شيوه هاي مصرف انرژي در گرمايش و سرمايش ساختمان ها معرفي شد . عبدوي آذر ازمديران برگزاري وگردانندگان اين سمينار مي گويد «استفاده از كالاهاي غير استاندارد و شيوه غير اصولي استفاده و به كارگيري كالاهاي تاسيساتي، سبب توليد گازهاي Co و Nox و آلودگي هوا ميشوند و البته بيماري هاي بسياري را براي شهروندان به همراه دارند؛ متاسفانه در كشور ما كالاهاي گرمايشي كه مطابق استانداردهاي جهاني و با بازده مورد قبول كار كند ،بسيار محدود است. به جز همه مشكلاتي كه اين كالاها وشيوه هاي سنتي مصرف سوخت به همراه دارند مساله آلودگي هوا و محدويت منابع باعث مي شود لااقل در اين باره به آينده فرزندانمان جدي تر بيندشيم. اين سمينار تشكيل شده تادر شهرهاي جديدي كه مي سازيم ازمحصولات بهتر و باكيفيت بالاتر استفاده شود ...» از آنجا كه هنوز دربسياري موارد،تنگناهاي اقتصادي باعث مي شود پيش ازهرچيز،قيمت كالاهاي تاسيساتي و نه كيفيشتان درخريداري واستفاده از آنها نقش داشته باشد وازهمه مهمتر به اين دليل كه هنوزفرهنگ استفاده ازشيوه هاي نوين وفن آوري مدرن دراين زمينه ايجاد نشده(كه اين مورد هم خود دلايل قابل تامل و توجهي دارد) هنوزبه رغم تلاش هاي بسيارسازمان بهينه سازي مصرف انرژي رادارد (كارخانه هاي دولتي ، واحد هاي صنعتي و ...) شاهد تلاش هاي نظام مند براي بهره گيري از روشهاي گرمايشي و سرمايشي كار آمد نيستيم . مهندس پرويز ذاكر ،مدير عامل «شركت شهرك» در اين باره مي گويد : «امروز ديگر در دنيا از سيستم هاي گرمايش يا سرمايش موضعي (Convectional) مثل رادياتور و فن كويل استفاده نمي شود؛ نظربه اينكه وزن مخصوص هواي گرم ازهواي سردكمتر است در نتيجه به ناحيه فوقاني منتقل مي شود، در اصل انرژي مصرفي در گرم كردن زير سقف اتلاف مي شود و اين چيزي است كه با استاندارد تطابق ندارد.سيستم هاي گرمايش ازكف و سرمايش ازسقف به صورت تابشي راه حلي است كه به عنوان بهترين روش در حال حاضر در دنيا ارايه شده است ، اين سيستم هاي تابشي جايگزين شده چيزي بيش از 40 در صد صرفه جويي به همراه دارد. گراني سوخت در بسياري از كشورهاي دنيا سبب شده به راه حل هاي بهينه براي انرژي هاي محدودشان فكر كنند و راه حل هاي مناسبي پيدا كنند؛ اما ما اينجا سوخت مورد نيازمان را كه بسيار ارزان در دسترس قرار گرفته ، به آساني به هدر مي دهيم. وي معتقد است در شرايط فعلي كشورمان نمي توان عدم استفاده از تكنيك ها و شيوه هاي روز آمد را تنها به مهندسان مشاور با سيستم هاي نظارت مرتبط دانست . به عقيده او اهم مسايل در اين باره به مسايل فرهنگي كشور مربوط است. مهندس ذاكر مي گويد : «حتي اگر از سيستم ها و روش هاي روز آمد هم استفاده شود هنوز فرهنگ استفاده بهينه از آنها در كشور ما ايجاد نشده است.به طورمثال هنوز گروه يا شركتي كه بتواند خدمات بعدي از جمله تغيير وتنظيم علمي موتور خانه ها،مثل آناليز گازهاي خارج شده با دستگاهاي آناليزر و نه به صورت دستي و استاندارد سازي آنها را ارايه كند، در كشور ما وجود ندارد ... » وي عقيده دارد قبل از ورود،راه اندازي واستفاده ازسيستم ها وتكنيك هاي مدرن،لازم است افراد درباره چگونگي استفاده ازآنها آموزش ببينند. ورود سيستم هاي جديد، توليد كالاهاي استاندارد دراين مورد و به خصوص آموزش به افراد مساله اي نيست كه بتوان از يك شركت خصوصي و حتي يك نهاد يا سازمان و دستگاه دولتي متوقع بود. اين مساله بيش از هر چيز نيازمند فراهم آوردن زمينه هاي آن و سپس همكاري بين نهادهاوسازمانهاي مرتبط است كه سازمان بهينه سازي مصرف سوخت،سازمان حمايت وجلب سرمايه گذاري خارجي، وزارت صنايع، سازمان نظام مهندسي ، سازمان محيط زيست، شهرداري ها و غيره مي توانند از جمله نهادهاي مرتبط و البته تواناوصاحب صلاحيت براي رسيدگي به اين مساله باشند والبته تلاش هايي دراين زمينه صورت گرفته كه ازآن جمله مي توان به قانون استفاده از پنجره هاي دوجداره وعايق كاري ساختمان ها اشاره كرد.اين نكته قابل توجه است كه اين قانون بايد در شيوه عملكرد مهندسان مشاور وكارفرمايان در جريان طراحي وساخت هر بنايي به خصوص ساختمانها ويژه اي چون سالن هاي ورزشي مرغداري ها، كارخانه ها،مساجد،سالن هاي اجتماعات، استخرها، كه ابعاد وسيع تري نسبت به واحدهاي اداري و مسكوني دارند به عمل در آيند. مهندس كامبيز پيشقدم پس ازمعرفي سيستم هاي جديد توليد گرما وسرما و توضيح چگونگي نصب وعملكرد سيستم گرمايش در كف وسرمايش ازسقف،اظهار خشنودي مي كند كه توجه به بهينه سازي مصرف سوخت درمقررات ملي ساختمان مورد توجه قرار گرفته است. او در اين باره مي گويد:« توجه به بهينه سازي مصرف سوخت درمقررات ملي ساختمان ازعايقكاري،ضرورت استفاده ازتجهيزات تهويه مطبوع وتاسيسات با راندمان بالاوسازگار بامحيط زيست آغاز شده و اميدواريم درسال 1384 با به اجرا در آمدن اين قوانين وضعيت بهتري راشاهد باشيم.وي معتقد است سازمان نظام مهندسي،سازمان بهينه سازي مصرف سوخت و شهرداري ها مي توانندقوانين ويژه اي دراين باره اعمال كنندتاچنانچه مهندسان مشاورتابه حال ناخواسته به دليل مشكلاتي چون عدم همكاري كارفرما يا مسايل اقتصادي دست به انتخاب و اجراي سيستم هاي نامناسب و غير استاندارد زده اند ، از اين پس به دليل مسايل قانوني نتواند از سيستم هاي سنتي استفاده كنند، به زعم مهندس پيشقدم، استفاده از تجهيزات و سيستم هاي مدرن اگر چه به ظاهرگرانتر تمام مي شود، امابه دليل صرفه جويي هايي كه درمصرف سوخت و پاكسازي محيط زيست ايجاد مي شود در نهايت هم براي مردم و هم براي دولت به صرفه خواهد بود. همچنانچه سمينار بهينه سازي مصرف سوخت در اولين گام با هدف قرار دادن مهندسان و كارشناسان در بخش عمران شهرهاي جديد، توانسته در كنار همه اهدافي كه داشته تا حدودي با اهداف فرهنگي اش دست پيدا كند ، نهادها و سازمان هاي مربوطه با توجه به قدرت،اختيارات وتوانمندي ها و سرمايه هايي كه در اختيار قرار دارند، مي توانند با انديشيدن به راهكارهايي كه دراختيار قرار دارند، مي توانند با انديشيدن به راهكارهايي عملي و نه فقط براي شهرهاي جديد ، بلكه براي شهرهايي چون تهران كه در طول سالها ساختارشان شكل گرفته وهر نوع تغيير ودگر گوني در آن حتي درمواردي چون استفاده از كالاهاي تاسيساتي مناسب به سادگي ممكن نيست وحتي اين اعمال وجود دارد كه به صرف هزينه هاي مضاعف نيزبينجامد،شرايطي فراهم كنند كه به موازات همه اقداماتي كه براي بهبود كيفيت زندگي در شهرها صورت مي گيرد در اين زمينه به جايي نرسيم كه محدوديت منابع و آلودگي بيش از حد شهرها ، هر اقدامي را به دليل تاخير زماني قابل توجه ، بي نتيجه بنماياند .
|
